Çikolata

 

Etrafımız birbirinden lezzetli çikolatalarla dolu... Hem de çeşit çeşit… Marketlerde, cafelerde, restoranlarda hatta evlerde bile çikolata ve çikolatalı yiyeceklerle iç içe yaşıyoruz… Peki çikolataya bu kadar sıklıkla rastlayabiliyorken, tüketmeden durabiliyor muyuz? Ya da çikolatayı kararında tüketmeyi biliyor muyuz?

 

KAKAO

Çikolatanın ana maddesi olan kakao başta orta Amerika olmak üzere birçok tropikal ülkede yetiştirilmekte olan kakao ağaçlarının meyvesinde bulunan çekirdeklerden elde ediliyor.

Kakao içeriğinde yağ, karbonhidrat ve proteinin yanısıra  birçok vitamin ve minerale de rastlamak mümkün. 

Özellikle doymuş yağ ve tekli doymamış yağ asitleri bakımından zengin bir içeriğe sahip olan kakao, yüksek miktarda potasyum, magnezyum ve fosfor minerallerini de içeriyor. Ayrıca E ve K vitaminlerinin yanısıra folat (folik asit) başta olmak üzere bazı B grubu vitaminlerini de bünyesinde barındırıyor.

Tüm bunlara ek olarak bol miktarda da kafein içeriyor.

 

ÇİKOLATA VE KALBİMİZ

Bir dönem çok popüler olan sağlık konularından biri de çikolatanın kalp sağlığı açısından son derece faydalı olduğuydu.  Evet bu doğru, çikolata kalp sağlığını korumaya yardımcı oluyor.

Yapılan çalışmalarda yeşil çayda olduğu gibi kakao içeriğinde de polifenol adı verilen bileşiklere rastlanmıştır. Polifenollerin kalp sağlığı açısından olumlu etkiler sağlayan bileşikler olduğu  günümüze değin yapılan çeşitli çalışmalar tarafından da bildirilmiştir. Bunun sebebi kısaca polifenollerin kandaki LDL kolesterol seviyesinde düşüşe sebebiyet vermesidir.  Bilindiği gibi LDL kolesterol kötü huylu olarak bildiğimiz kolesteroldür ve fazlası kalp-damar sağlığımız açısından son derece zararlıdır. Dolayısıyla kakaonun da polifenol bakımından zengin bir içeriğe sahip oluşu çikolatayı kalp sağlığı açısından olumlu etki sağlayabilecek bir besin haline dönüştürmektedir. 

Yalnız, burada da 'tüketim miktarı' önemlidir. Eğer siz çikolata faydalı diye sağlıklı tüketim miktarınızı aşarsanız, bu size en basit yaklaşımla ekstra yağlanma  olarak geri dönecektir. Bu yağlanma sonucunda da vücudunuzda kilo artışı gözlemlenecek ve özellikle bel çevresinde oluşan yağlılık sonucunda da kalp hastalığı riskinizi artırmış olacaksınız. Yani çikolata yiyelim riski azaltalım derken riski artırabilir, ve neticede sağlıksız bir sonuçla karşı karşıya kalabilirsiniz.

 

ÇİKOLATANIN  FAYDALARI

-Antioksidan yönü çok güçlü bir besindir. Bu yönüyle özellikle bağışıklık sistemini korumaya ve geliştirmeye yardımcıdır.

-Kansere karşı koruyucu etkiler sağlar.

-Bahsetmiş olduğumuz gibi kalp sağlığını korumaya yardımcıdır.

-Kakaoda bulunan özellikle yüksek potasyum miktarı, tansiyonu dengelemeye yardımcıdır.

-Ayrıca bitter çikolatanın insüline karşı duyarlılığı artırdığı ve böylelikle insülin direncine karşı olumlu etkiler sağladığı da bilinmektedir.

-Çikolatanın en çok bilinen özelliklerinden biri de mutluluk veriyor olması!  Çikolata, bazı nörotransmiterlerin (nöronlar arası iletişimi sağlayan moleküller) salınımını tetiklediğinden, özellikle mod üzerinde olumlu etkileri olan, mutluluk verici olarak da tanımlanan ‘serotonin’ salınımını da artırmaktadır. Bu sayede çikolata, kişinin kendini daha mutlu hissetmesini sağlar!

 

ÇİKOLATANIN OLASI ZARARLARI

-Fazla tüketim sonucunda kilo artışına sebebiyet verebilir.

-Kafein içeriğinden ötürü fazla tüketiminde kalp çarpıntısı, uykusuzluk, sinirlilik gibi sorunlara yol açabilir.

-Bilindiği üzere kafeinin özellikle demir emilimi üzerinde olumsuz etkileri bulunmaktadır. Bu yüzden özellikle ana yemeklerde alınan demirin emilimini engellememek adına çikolata da kahve ve çay gibi  ana yemeklerden 1-2 saat sonra tüketilmelidir.

 

HANGİ ÇİKOLATA?

Kakao içeriği daha yüksek olan bitter çikolata tercihi daha sağlıklıdır. Çünkü tüm marifet aslında kakaodadır. Kakaoyla sütün birleşiminde kakaonun bazı olumlu özelliklerinin minimize olduğu ya da devre dışı kalabileceği çeşitli çalışmalar tarafından bildirilmektedir. Daha fazla kakaonun yanısıra daha az şeker ve yağ içeren çikolata tercihi  cok daha sağlıklı bir alternatif olacaktır. Bu sayede şekerin ve yağın yol açabileceği başta obezite olmak üzere daha birçok hastalıktan bir nebze olsun korunabilir, ayrıca belirttiğimiz gibi kakaonun faydalarından da daha fazla yararlanabilirsiniz.

 

ÇİKOLATAYI ‘MASUMCA’ DA TÜKETEBİLİRİZ!

Çikolatada önemli olan etkenin içeriğinde bulunan kakao olduğundan bahsettik. Bu yüzden aslında kakao tüketimi bizler için daha sağlıklı bir alternatif olabilir. Örneğin hazır satılan, yağ-şeker ve özellikle katkı maddesi içeriğinden emin olamadığınız çikolatalar yerine kakao ile kendi çikolatalı lezzetlerinizi hazırlamanız da mümkündür (çikolatalı süt, bisküvi, dondurma vb.). Bu sayede içeriğine dilediğiniz miktarda süt, şeker ve yağ ekleyebilir, katkı maddesi riskini de en aza indirgemiş olursunuz. Böylelikle daha masum ve içeriğinden emin olduğunuz çikolatalı lezzetler oluşturup, sevdiklerinizle birlikte tüketebilirsiniz.

 

ABUR CUBUR OLARAK DEĞİL, KARARINDA ÇİKOLATA!

Özellikle çocuklarınızı lütfen sürekli olarak çikolata tüketmeye teşvik etmeyin. Bahsettiğimiz gibi çikolata da kararında sağlıklı. Özellikle neden olabileceği kilo problemiyle karşı karşıya kalmamak adına bu hususu lütfen dikkate alalım. Atıştırmalık olarak hazır paket çikolatalar yerine zaman zaman çocuklarınıza ev yapımı kakaolu puding veya kakaolu bisküviler de hazırlayabilirsiniz. Yalnız daha sıklıkla lütfen sizler de dahil olmak üzere çocuklarınızı meyve ve sebze tüketimine alıştırınız.

Diğer lezzetli ve sağlıklı atıştırmalıklar; mini sandviçler, peynirli kanepeler, ev yapımı zeytinliler, hellimliler, taze meyve suları, ayran, kefir, badem, ceviz, fındık vb. olarak sıralanabilir.

 

Not: Çikolata tüketimi ve miktarı konusunda lütfen diyetisyeninize danışınız.

 

Her zaman vurguladığımız gibi beslenmede ‘denge’ oluşturulmalıdır. Herhangi bir rahatsızlık mani olmuyorsa çikolata da dengeli bir şekilde beslenme programınızda bulundurabileceğiniz lezzetler arasında yer alıyor. Sadece tüketim konusunda daha bilinçli olmanız yeterli...